Kurtuluş Savaşı’nda Soma Çinge Cephesi’nde askerleriyle birlikte düşmana karşı üstün başarılar gösteren o zaman ki Yüzbaşı Kemal Balıkesir’in 1968 tarihinde kendi el yazısıyla yazmış olduğu anılara devam ediyoruz.
“Balıkesir Taburu Kumandanı Balıkesirli Darbelizade Hulusi Bey ve Bergamalı Hacı Niyazi ve daha iki arkadaş ile General Hambrin heyeti ile müzakereye memur ederek Balıkesirli olup bu zamanda Soma Hâkimi bulunan Hacı Tevfik Bey in evinde müzakereyi tertip etmiştim.
Hulusi Bey heyeti Hambrin heyeti ile Hacı Tevfik Bey in evin de bulunmuş idi. General Hambrin heyetinin arasında bir İngiliz Binbaşı, İstanbul’dan Ali Bey adında bir Türk ve bir de Yunan subayı vardı.
General Hambrin, bizim heyete hitaben şöyle söze başlamıştı:
(Silahlarınızı teslim edin, dağılan Paris teki dörtler konferansı böyle istiyor. Hakkınız da hayırlısı budur) diyerek alanglesert ve yüksek bir sesle müzakereye girişmez mi?
Bunun üzerine bizim heyet Hambri nin bu davranışı karşısında hiç bir söz söylemeden ayrılıp yanıma gelmişlerdi. Ve bana olduğu gibi bu hali anlatmışlardı. Bunun üzerine sizinle beraber ben de geleceğim diye kendilerine söylemekle beraber bir taraftan da tellallar bağırtarak Soma Şehri dâhilinde bütün halka, müzakere alenidir, herkes konuşulanları dinlemek için Hâkim Bey in evinin kapısının önüne gelsin diye bütün halkı davet etmiş ve ayrıca da Soma çarşısında ki büyük çınar ağacına adam asmak üzere bir yağlı ip de hazırlanması için emir vermiştim.
Bizim heyetle beraber yürümüştük. Hâkim Bey in evinin önüne varınca içerideki masa ve sandalyeleri kapının önüne çıkarmıştım. Halkta, hemen bütün Soma halkı yolları doldurmuştu. Müzakereyi açtığımda İngiliz Generali bundan evvel gönderdiğim heyete söylediği sözleri aynı yükseklikle aynı jestle, bana da söylemez mi?
Ben hemen iki gözümü General’in gözlerinin içine bakarak dikmiş, hırçın bir ruhla bir dakika, beş dakika, on beş dakika hiç bir şey söylemeyerek böylece kalmıştım.
Bu müddet zarfında benim gözlerimden bu generalin bu sözleri üzerine buna karşı en yerinde cevabın bu İngiliz generalini hemen götürüp çarşıdaki çınar ağacına asmak olmalıdır. Zaten kelleyi koltuğa almıştım. Aksi halde şayet bu generalin dediği olacak olursa kuvay-i milliye dağılır ve panik olur, bu hasma hareketi sayesinde bilakis Kuvay-i Milliye kuvvet kalacaktır, diye düşünüyorum. Şu anda general benim bu ruhu aletimi sezmiş olacak ki suratında bazen sararmalar, bazen morarmalar bazen kızarıklık görerek kendisi asılmış bir hal almış ve ruhen panik olmuş bir hal almıştı. Bu anda bütün halk ne olacak diye endişe heyecan içersinde bulunuyordu. Derhal söze başlamıştım.
Evvela çok heyecanlı bir halde önümüzdeki masaya bir yumruk savurarak İngiliz Generali nin bağırmasından daha yüksek sesle (Dünya ikiye ayrılmış birbirleriyle çarpışmış bir taraf yenmiş, bir taraf yenilmiştir. Bu yenenlerin başında İngilizler yenilenlerin arasında da Osmanlı Devleti, biz Türkler olduğunu biliyoruz. Biz Ya istiklal ya ölüm kararını verdik, padişaha da bütün dünyaya da isyan ettik. Siz bizleri anlamamışsınız, Hayret.. Dağılmak mı, Silahları teslim mi etmek, asla    siz bu imanımızı bu ruhumuzu hala anlamamış bulunuyorsunuz. Öyle mi? Demem le) orada bulunan bütün halk “Yaşasın Kemal Bey, Varol kahraman” diyerek coşkun bir heyecanla feverana başlamasınlar mı? Bu hali gören İngiliz Generali ağzımdan lafı alarak;
(Konferans Paris te ki Dörtler Konferansı Yunanlıların Anadolu toprağına ayak basmalarına müsaade etmesinin hatasını anlamıştır. Bu hatasını kendisi tashih edecektir. Ben buraya tadili muhasamat için beyhude kan dökülmesin, insani vazifeyle geldim.) demesin mi?
Ben şimdi bizim bildiğimiz asil İngiliz Milleti nin tercümanı oluyorsunuz. Sizinle görüşebiliriz, yarın aynı saatte müzakereye devam edebiliriz, demiş ayağa kalkarak Generalin elini sıkmakla bizim muhafızlar altında Hambrin heyetini İzmir de geldikleri yataklı vagonlarına göndermiştim. Bunlar halkın coşkun heyecanı ve alkışları arasında Yaşa Kemal Bey gürültüleri içeri sinde gitmişlerdi. Bunların muhafızlarına tembihim şu idi. Çocuklar bu heyet azalarına el ile dokunmayacaksınız. Ağzınızla uzaktan istediğiniz küfürleri savurabilirsiniz demiştim. Bu muhafızlarda da General olsun ve diğer heyet azaları olsun birisi pencereden dışarı baktığında, “Ulan namussuz İngilizler siz değil misiniz bizim başımıza bu belayı getiren, ah elime bir geçerseniz hepinizi parça parça ederim, fakat Kemal Bey müsaade etmiyor demişlerdi.”
Gelecek hafta aynı yazı dizisinin devamında buluşmak üzere saygı ve sevgilerimi sunuyor, sağlıcakla kalın diyorum.