|
Sevgili Somalılar bu haftaki yazımızı sporcu beslenmesine ayıralım istedik, umarım yararlı olur.Sporcuların beslenmesi üç ana bölümde planlamak gerekir. 1. Yolculuk beslenmesi,2. Müsabaka öncesi beslenmesi, 3. Müsabaka sonrası beslenmesi. Uzun süre yoğun bir şekilde yarışmaya hazırlanan sporculardaki gerginlik, beslenmesini de olumsuz etkileyebilmektedir. Mideye giden kan akışında, azalma ve mideden salgılanan asit düzeyinde artmaya bağlı olarak besinlerin sindirilmesinde güçlükler olabilmektedir. Sindirim sistemindeki rahatsızlıklar nedeni ile iştahsızlık, ishal veya kabızlık görülmektedir. Bu nedenle sporcu müsabaka dönemi beslenmesine dikkat etmek zorundadır.Sporcu yarışmaya yediklerini sindirmiş bir halde çıkmalıdır. Aç karina ya da tok karma yarışmaya girmek performansı olumsuz etkilemektedir. Müsabaka öncesi son yemeğin zamanı spor branşlarına göre değişmekle birlikte 2,5-3,5 saatlik bir süre yeterli olabilmektedir. Bu sürenin kısalığı veya uzunluğu sporcunun alışkanlıklarına ya da yenilen besinin içeriği ve miktarına bağlı olmaktadır. Müsabaka öncesi son yemek sporcunun alışık olduğu, müsabaka dönemine uygun beslenirler ve uygun besinler arasından seçilmelidir. Yeni bir besin denenecek ise, bu hazırlık döneminde denenmiş, etkileri sporcu üzerinde kontrol edilmiş olmalıdır (Sporcu içecekleri veya ergonjenik katkı öğeleri gibi.)Glikojen depolarının doygunluğu açısından bileşik karbonhidrat içeren, sindirimi kolay sıvı besinler tercih edilmelidir. Sıvı besinlerin alımı kas krampları, ağız kuruluğu ve kusma gibi olumsuzlukları ortadan kaldırmaktadır, iyi birer karbonhidrat kaynağı olan pirinç pilavı, makarna, haşlama patates, şehriye çorba, komposto (içine kabuğu soyulmuş meyva konulabilir), taze sıkılmış asitsiz meyve suları, yarış öncesi ve sonrası tüketilebilecek uygun besinlerdir.Hayvansal kaynaklı proteinden zengin besinlere, sindirimleri daha geç ve zor olduğundan müsabaka öncesi yemekte yer verilmemelidir. Protein içeren besinler diüretik etki yaparak idrara çıkışı artırır ve su kaybına neden olurlar. Bazı sporcular yemekleri arasında et türevi olmayınca psikolojik olarak tatmin olmayabilirler. Et yenecek ise derişi alınmış beyaz tavuk eti tercih edilmeli, yağda kızartma yerine haşlama, ızgara veya yemek içinde tüketilmelidir.Yağdan zengin besinlerin sindirimleri geç olduğundan, yağlı yiyeceklere, yağda kızartmalara, müsabaka öncesi son yemekte yer verilmemelidir.Gaz yapıcı özellikte olan kurubaklagiller (kurufasülye, nohut vb.) lahana, turp, soğan, karnıbahar, yer elması gibi yiyecekler ve çiğ sebze, meyve, kuruyemişler müsabaka günü alınmamalıdır.Süt ve yoğurt da bazı futbolcularda (enzim eksikliğine bağlı olarak) gaz yapıcı etki gösterebilir. Müsabaka günü tüketilmemelidir.Posa içeriği fazla olan, kepekli ekmek, çiğ sebze ve taze meyveler (ıspanak, pırasa, marul, kayısı, üzüm, erik, incir, kabuklu meyveler) acılı baharatlı yiyecekler müsabakadan 1-2 gün önce hiç tüketilmemelidir. Meyveler kabuğu soyularak veya komposto içerisinde alınmalıdır.Hamur işi tatlı gibi bol karbonhidratlı besinler uyku ve isteksizlik vereceğinden yenilmemelidir.Şekerler, çikolatalar, şekerli içecekler, pekmez, bal ve bunlar gibi yüksek oranda şeker içeren basit karbonhidratlar kan şekerinin düşmesine neden olacağından (baş dönmesi, göz kararması, mide bulantısı ve halsizlik yapar) müsabakanın hemen öncesinde fazla miktarda tüketilmemelidir.Müsabakaya 1-2 saat kala sporcu yeterince su içmiş olmalıdır. Müsabakanın hemen öncesinde ve müsabaka aralarında alınacak sıvının şeker oranı % 5,8 den fazla olmamalı, 5-8’C soğuklukta olmalıdır. Sıvılar 15-20 dakika aralıklarla bir çay bardağı kadar alınmalıdır.Çok heyecanlı ve sinirli kişiler aşırı çay-kahve tüketiminden kaçınmalıdır. Bu tür içeceklerden beklenen uyarı etki ters etki yapabilir, içilecek ise müsabakadan yarım saat önce ve 1-2 fincan kadar alınmalıdır.Müsabaka öncesi son yemeğin yoğunluğu midede gerginliğe neden olacağından fazla olmamalıdır. 500-800 kcal bir diyet yeterli olmaktadır.Sağlıklı ve sevgiyle kalın.
Bu yazı 349 kere okundu.
|