Spor iç disiplin, yarışmacı ruh ve dostluk aşılar.sağlığın,fiziksel gücün,dayanıklılığın ,sosyal entegrasyonun ve psikolojik iyi olma halinin spor ile arttığından süphe yoktur.Sporun engelli insanlar içinde ne kadar yararlı olduğunu anlamak güç değildir.
Bazı özel spor aktiviteleri normal sporları yapamayacak engelli insanlar için geliştirilmiştir. Eğer yeterli önlem alınır ve uygun tavsiyeler verilirse engellilerde normal insanların katıldığı aktivitelere katılabilirler.
Yıllar boyunca engelli insanlar spora ilgi duymuşlardır. Geçmişte bazı sporları yapma imkânı olsada günümüzde konunun üzerinde durulmuş ve engelli kişilerin olmaksızın katılabileceği sporlar ve federasyonlar kurulmuştur.
Engelli kişiler tüm spor dallarına katılabilirler, fakat problemlerin farkında olmaları için gerekli olan tavsiyelere uymalıdırlar.
Birçok spor aktivitesinin engelli insanların rehabilitasyon ve rekreasyonunda kullanımı artık mümkündür.Spor konvensiyonel fizyoterapi metodlarını tamamlayıcı bir tedavi olarak giderek daha yaygın kullanılmaktadır. Gücün, koordinasyonun ve dayanıklılığın gelişimine yardımcıdır.Bazı sporlar belirli kas gurupları geliştirir.Örneğin ağırlık kaldırma ve okçuluk engelli hastalarda kol kaslarının gelişimine yardım ederek kendilerine bakma konusunda bağımsızlık kazanmalarını sağlarlar..Basketbol gibi tekerlekli sandalye ile yapılabilen spor,engelli kişilerin tekerlekleri çevirir,pas verir veya topu yakalarken koordinasyonunun gelişmesine yardımcı olur. Yüzmede kabul edilmiş değerli bir eksersiz ve tedavi şeklidir ve son yıllarda en popüler spor dalı haline gelmiştir.İnsan suyun içinde iken ,ağız ve burundan nefes alıp verirken,suyun kaldırma kuvveti ile sağlam bölgelerini yetenekleri ölçüsünde serbestçe hareket ettirir.
Sporun engelli insanlar için bir başka önemli yönü, sosyal ilişkilerin oluşmasını sağlamasıdır. Kalıcı engellilik, engelli insanların kendilerine olan yaklaşımlarını bozar, içe kapanıklılık ve sosyal izolasyona neden olur. Ayrıca psikolojik reaksiyonlar, bakmakla yükümlü olan insanların onlardan utanması ilede dahada artabilir.
yeni engelli hale gelmiş insanlarda ,spor aktivitesine katılmak kendini önemseme duygusunun yeniden kazanılmasına,pozitif mental davranışların ve tekrar sosyal hayata entegrasyonuna yardımcı olur.Ayrıca psikodeprasif durumlardaki engelli kişilerin,spor aktivitelerine katılmaları ile bu durumlarında düzelme görülmüştür.
Zeka özürlülüğü olan insanların ,kendilerine sunulan spor ve boş zaman aktivitelerine katılmanın akılsal sosyal,ruhsal ve fiziksel yararları vardır.Fakat bu katılımlarda bazı engeller vardır. Bu kişiler katılmaya istekli olmayabilir veya bakıcıları tarafından katılıma teşvik edilmeyebilirler.
Yıllar sonra sporun eğlence yönünün öneminin anlaşılması birçok açık hava aktiviteleri,su sporları ve salon sporlarının gelişimine neden oldu.Entegre spor toplumun tüm bireyleri için istensede ,total entegre olanaklar her zaman mümkün olmamaktadır.
Engeli kişiler için sporlar şu şekilde sınıflandırılırlar.
1-Çok az modifikasyon ile veya modifikasyon olmaksızın eşit olarak katılabilecekleri sporlar.(Bowling,dart,okçuluk,yüzme ,binicilik,masa tenisi)
2-Modifiye edilmiş sporlar(Tekerlekli sandalye basketbolu,dart,cirit atma,halter gibi)
3-Engelli kişiler için geliştirilmiş sporlar(Görme engelliler için geliştirilmiş roll ball gibi)
Spora artmış ilgi yarışma sporlarının gelişmesine neden oldu.Sporun yarışmacı yanı yeteneğin ölçümünü gösterdiğinden önemlidir.Normal insanların sporlarında olduğu gibi,bunlardada kurallar ve düzenlemeler yapılmıştır.Engelli insanların eşit olarak yarışabilmeleri için farklı kurallar ve sınıflamalar oluş turulmuştur.Engelliliğin sınıflaması fazla sayıdadır ve değişkenlik gösterir.Bazıları engelliliğin nedenine bazıları ise vucudun kollar,bacaklar,kalp gibi etkilenmiş bölümüne dayanır.Somamızdada ne yazıkki hatırı sayılır derecede engelli insanlarımız mevcuttur.Bu insanlarımız son zamanlarda özel teşebbüslerin kurduğu rehabilitasyon merkezlerinde eğitim almakta ama ne yazıkki engelli kardeşlerimizin spor yapabileceği özel spor alanları ve onlara eşlik edecek yönlendirecek özel eğitimli antrenörleri yoktur.Hal böyle olunca bu kardeşlerimiz belkide spor yaparak daha çabuk iyileşme sürecine girecekler ve normal insanlar arasına katılacaklar.Tabiki doğuştan özürlü kardeşlerimiz bunun dışında ama onlarda sağlam bölgeleriyle spor yaparlarsa kendilerini hem daha iyi hissedecekler hemde ilgi ve alakadan mutlu olup kimsenin onları dışlamadığını göreceklerdir.Buda bu kardeşlerimizin kendilerine olan güvenini artıracaktır.Başka konularda buluşmak dileğiyle sağlıklı ve mutlu kalın.
Bu yazı 715 kere okundu.
|
Gazetemizle Canlı Görüş
M.Ali GÖKDENİZ
