Geçen akşam böyle bir başlık gördüm televizyonda.
Neden böyle başlık atmışlardı?
Neyin bayramıydı?
O günlerde yani 1995 Temmuz unda bayram seyran var mıydı hiç bilmiyorum.
Sonra baştan sona soluksuz izledim. İzledikçe hatırladım, bu ikinci izleyişimdi. Çünkü hepsi resmi çekimlerdi. İzlerken gördüm ki yerin, mekanların, isimlerin hiç önemi yoktu.
Herşey vardı, olmuştu, gerçekti ve yaşanmıştı.
Ortada bir olay vardı.
1992 de Bosna da başlayan harbin sonuçlanmasına yakın bir zamanda yani 11 Temmuz 1995 Salı günü Ortodoks artığı Sırpların katliam yapmasına tanık olmuştu dünya.
Hem de UN denen Birleşmiş Milletlerin askerlerinin gözü önünde.
İnsanların ailelerini teslim edilişleri gösterildi.
Dikkat: A-İ-LE-LE-Rİ-Nİ...
Yani çoluğunu çocuğunu anasını babasını karısını...
Boşnaklar Hollandalı BM askerlerince ve listelerle pazarlık yapıla yapıla Sırp katillere teslim edildi.
O BM askeri denen Hollandalı askerler kamyon kamyon Boşnağı cellatlara gönderdi.
Bosnalılar; Yani insanlar...
Şimdilerde ise o teslim edilenlerin cesetleri toplu mezarlardan çıkarılıyor.
Daha yarısını bile bulamadılar.
Her an yeni toplu mezar bulunuyor. Yıllar sonra orada görev yapan ya da görev yapmak yerine Boşnak müslümanların hayatlarını Sırplara satan o Hollandalı askerlere madalya bile verdi kendi ulusu.
Artık nerelerine taktılarsa o madalyaları.
Hayatımda ilk kez böyle aciz böyle pısırık korkudan ve heyecandan sesi titreyen bir subay gördüm televizyonda. Bırakın film kahramanlarına benzemeyi askere bile menzemiyordu. Hollandalı albay. Sırp Komutanı Miloseviç in karşısındaki korkuyla karışık içki içerken liste pazarlığına girişiyordu.
O gün Sırplara Boşnak Müslümanların listesini verdiler. Resmi Birleşmiş Milletler kayıtlarına göre 8372 (Sekizbin üçyüz yetmişiki) Boşnağın listesini değil hayatlarını teslim ettiler Sırplara. Ve o Sırplar da o insanlara emanet gibi bakmadılar ve hepsini katlettiler.
Bunu ben söylemiyorum. Lahey Adalet Divanı söylüyor.
O 8372 insanın yarısının cesedi de bulunamadı daha...
Buzdolaplarında DNA testi bekleyen yüzbinlerce kemik var daha.
Yirminci Yüzyılın bitimi esnasında katliam yaşadık.
Modern Avrupa nın tam göbeğinde.
Çağdaş dünyanın ta ortasında.
Neden acaba bu katliamlar Bosna-Hersek, Raunda gibi ülkelerde yaşanır?